Алжаал~~~

Өнгөөр таныг тодорхойлох зурхай

no_email@coo.mn (nomikoz) — Mon, 21 Sep 2009 08:17:00 +0800

12-р сарын 23-аас 1-р сарын 1 - Улаан
6-р сарын 25-аас 7-р сарын 04 - Улаан
1-р сарын 2-оос 1-р сарын 11 - Улбар шар
7-р сарын 5-аас 7-р сарын 14 - Улбар шар
1-р сарын 12-оос 1-р сарын 24 - Шар
7-р сарын 15-аас 7-р сарын 25 - Шар
1-р сарын 25-аас 2-р сарын 3 - Ягаан
7-р сарын 26-аас 8-р сарын 4 - Ягаан
2-р сарын 4-өөс 2-р сарын 8 - Цэнхэр
8-р сарын 5-аас 8-р сарын 13 - Цэнхэр
5-р сарын 1-ээс 5-р сарын 14 - Цэнхэр
2-р сарын 9-өөс 2-р сарын 18 - Ногоон
8-р сарын 14-өөс 8-р сарын 23 - Ногоон
2-р сарын 19-өөс 2-р сарын 28 - Бор
8-р сарын 24-өөс 9-р сарын 2- Бор
3-р сарын 1-ээс 3-р сарын 10 - Оюу ногоон
9-р сарын 3-аас 9-р сарын 12 - Оюу ногоон
3-р сарын 11-ээс 3-р сарын 20 - Цагаан саарал
9-р сарын 13-ээс 9-р сарын 22 - Цагаан саарал
3-р сарын 21 - Хар
9-р сарын 23 - Цайвар ногоон
12-р сарын 22 - Хар ногоон
3-р сарын 22-оос 3-р сарын 31 - Хөх ягаан
9-р сарын 24-өөс 10-р сарын 3 - Хөх ягаан
4-р сарын 1-ээс 4-р сарын 10 - Хөх
10-р сарын 4-р 10-р сарын 13 - Хөх
4-р сарын 11-ээс 4-р сарын 20 - Мөнгөлөг өнгө
10-р сарын 14-өөс 10-р сарын 23 - Мөнгөлөг өнгө
4-р сарын 21-ээс 4-р сарын 30 - Цагаан
10-р сарын 24-өөс 11-р сарын 11 - Цагаан
11-р сарын 12-оос 11-р сарын 21- Алтлаг өнгө
5-р сарын 15-аас 5-р сарын 24 - Алтлаг өнгө
11-р сарын 22-оос 12-р сарын 1 - Цагаан шаргал
5-р сарын 25-аас 6-р сарын 3 - Цагаан шаргал
12-р сарын 2-оос 12-р сарын 11 - Саарал
6-р сарын 4-өөс 6-р сарын 13 - Саарал
6-р сарын 24 - Саарал
12-р сарын 12-оос 12-р сарын 21 -Элгэн хүрэн
6-р сарын 14-өөс 6-р сарын 23 - Элгэн хүрэн

Улаан: Сэтгэл татам, хайраар дүүрэн. Хайр дурлалын асуудалд орооцолдох дуртай. Ихэнхдээ хөгжилтэй, хөдөлгөөнтэй байх боловч гунигтай, урам хугарах үе ч бий. Бусадтай харилцаа тогтоохдоо сайн, ичимхий бүрэг зангүй.

Цагаан шаргал: Өрсөлдөх дуртай, хөнгөн шингэн. Хэзээ ч ялагдах дургүй, ихэнхдээ хөгжилтэй байдаг. Найдвартай, бүрэг биш. Хайр дурлалаа болгоомжтой сонгодог, дурлахдаа удаан. Зөв шийдвэр гаргахын тулд удаан тэвчээртэй хүлээх чадвартай.

Хар ногоон: Таашаал сайтай, гадаад үзэмжийг чухалчилдаг. Материалист шинж чанар ихтэй. Ажил амьдралынхаа төлөө төлөвлөгөө, дэс дараалалтай зүтгэдэг. Арвич хямгач. Хэрэггүй зүйлд эрсдэлд орохыг хүсдэггүй. Удирдан зохион байгуулах чадвартай. Хүнтэй амархан нөхөрлөж чаддаг.

Саарал: Хүний анхаарлыг өөртөө татаж чаддаг, амьдралын эрч хүчээр баялаг, нөхөрсөг. Ургуулан бодож, мөрөөдөх чадвартай. Сэтгэлийн хөдлөлөө нуудаггүй, заримдаа хувиа хичээдэг. Бусдын амьдралыг гэрэлтүүлдэг бөгөөд тохирсон газарт зөв үг хэлдэг.

Ногоон: Ямар ч нөхцөлд дасан зохицдог, бусадтай амархан танилцдаг. Ухаалаг, тансаг зүйлд дуртай, өөртөө итгэлтэй, эрүүл мэндээ анхаардаг, шийдэмгий, тэвчээргүй, бусдыг удирддаг. Амьдралдаа цорын ганц, жинхэнэ хайрыг хүлээдэг.

Алтлаг өнгө: Юу зөв, юу буруу болохыг мэддэг. Хөгжилтэй, шударга, нүүрэмгий. Бусдыг захирах гэж оролддоггүй. Сэтгэл нь маш хурдан тавгүйтдэг. Маш эмзэг тул найз нөхөдтэй болох нь төвөгтэй байдаг.

Ягаан: Цаг үргэлж бүхнийг өөрийн хийж чадах хамгийн дээд бололцоогоор хийхийг хүсдэг. Бусад хүмүүст туслах, хамгаалах дуртай. Гэвч заримдаа эсрэг бодолтой болдог. Үлгэрийн юм шиг хайрыг хүсдэг.

Шар: Илүү дутуу зүйлгүй, эелдэг, үнэнч, өглөгч, ааш сайтай. Бусдад итгэдэг, харилцаанд тэргүүлэгч байдаг. Хүний доор орох маш дургүй. Бусдын төлөө шийдвэр гаргах тун дуртай. Романтик хайрыг эрж хайдаг.

Элгэн хүрэн: Ухаалаг, хүчтэй, бие даасан, юу хийхээ мэддэг нэгэн. Олон нийтэч байх дуртай ч, бусдыг тоолгүй өөрийнхөөрөө хийхээс буцдаггүй. Тоглоом даадаг. Ухаантай, гүйлгээ ухаан сайтай боловч залхуурах хандлагатай.

Улбар шар: Хариуцлагатай бөгөөд нийцтэй харилцааг эрхэмлэдэг. Зорьсондоо хүрэхийн тулд их ажилладаг, хөдөлмөрч. Өрсөлдөх дуртай. Хэнд ч итгэдэггүй боловч нэгэнт зөв хүнээ олсон бол эцсээ хүртэл итгэдэг.

Хөх ягаан: Нууцлаг, сэтгэл татам, хүлээцтэй, бусдад нөлөөлөх дуртай, хэзээ ч хувиа хичээдэггүй нэгэн. Найз нөхдийнхөө дунд нэр хүндтэй. Тухайн өдөр ямархуу байдалтай байхыг тогтооход бэрх. Учир нь сэтгэл санаа нь тогтворгүй, хувирч байдаг.

Цагаан саарал: Тайван боловч амархан сэтгэлээр унадаг. Нэлээд хартай бөгөөд жижиг юман дээр ч хошуугаа цорвойлгоно. Дотоод мэдрэмж сайтай, ажилсаг, хувиа хичээхийг үзэн яддаг. Мөн энэрэнгүй, нигүүлсэнгүй. Найз нөхдийнхөө төлөө юугаа ч зориулахад бэлэн.

Мөнгөлөг өнгө: Ургуулан бодох, мөрөөдлийн цар хүрээ ихтэй. Иймээс шинийг санаачлагч байдаг. Ичимхий, тэмүүлэгч, бардам, өөртөө итгэлтэй, шинэлэг бүхэнд нээлттэй зан чанартай. Юмыг амархан сурдаг. Сэтгэл дундуур байдлаасаа болоод гэр бүлийн амьдрал нь ээдрээтэй.

Цагаан: Гал дөлтэй, дайчин. Тийм учраас хурдан атаархдаг, бүх юманд тийм ч хурдан санаагаа илэрхийлэхгүй. Эрхэмсэг байдалтай, хүнийг зөв юман дээр урамшуулахыг мэддэг. Заримдаа өөрийгөө бусад хүмүүсээс дээгүүр гэж үздэг.

Хар: Эрүүл чийрэг. Зоригтой, хүчтэй, эрх чөлөөтэй, санаачлагатай. Нэг их өрөвдөөд байдаггүй. Шийдвэр гаргахаасаа өмнө сайн бодож найдвартай алхам хийдэг. Хайр дурлалыг ч өвөрмөц байдлаар амилуулах дуртай.

Цайвар ногоон: Тайван, зөөлөн. Хүч хэрэглэсэн ямар ч юманд дургүй. Хэрүүлээс хол явахыг хичээдэг. Гэхдээ юуг хаана хэлэхээ мэддэг. Мэдрэмтгий, уян зөөлөн, хөгжилтэй.

Бор: Хөдөлгөөнтэй, чөлөөтэй, хөнгөн шингэн шинж чанартай. Бусдыг өөртөө нэг их ойртуулдаггүй. Хэнтэй ч амархан дотносодоггүй. Дотносож чадах ч үгүй. Гэсэн хэдий ч дурламтгай. Сонирхол нь ч хурдан буурдаг. Тохирох хүнээ олтлоо хайсаар л байна. Гэвч ихэнхдээ энэ дэлхийд олоход ч бэрх тийм хүн хайна.

Цэнхэр: Өөртөө нэг их итгэлтэй бус, гэхдээ хэрэгтэй цаг үедээ маш шийдэмгий, зоригтой байж чаддаг чанартай. Хээнцэр. Донж маягийг тааруулдаг. Сэтгэл зүрхнийхээ дуудлагаар биш ухаан бодлоо илүүд үзэж сонголт хийдэг.

Хөх: Анхаарал татсан, таашаал сайтай, амьдрах дуртай, амьдралд хайртай нэгэн. Ерөнхийдөө хийж байгаа юмандаа анхаарлаа төвлөрүүлж чаддаггүй. Хайр дурлалд гал халуун, мэдрэмтгий, сэтгэл хөдлөлтэй байж болох талтай. Гомдоосон хүнийг бараг уучилдаггүй.

Оюу Ногоон: Сэтгэл хөдлөл нь гэнэт, хялбар өөрчлөгддөг. Ганцаардмал. Аялах дуртай. Үнэнч сайн сонсогч. Гэхдээ ярианд амархан итгэдэг. Хайр дурлалыг олох нь түүний хувьд хүнд бөгөөд хайр дурлалаас болж амархан сэтгэлээр унах магадлалтай.

Эхийг Шинэ Ертөнц сэтгүүлээс

“Номин” супермаркет vйлчлvvлэгчдээ картын аргаар шулж байсан нь тогтоогдлоо

no_email@coo.mn (nomikoz) — Tue, 07 Apr 2009 14:38:00 +0800

Шударга бус өрсөлдөөнийг хянан зохицуулах газар хэрэглэгчдээс ирсэн санал гомдлын дагуу худалдаа vйлчилгээний томоохон компаниудын vйл ажиллагаанд шалгалт хийжээ. Уг шалгалтаар “Номин” супермаркет өнгөрсөн саруудад мэдээллийн хэрэгслээр цацаж байсан “Өргөн хэрэглээний барааны vнэ хямдарлаа” гэсэн зар сурталчилгааны дор Шударга бус өрсөлдөөнийг хориглох тухай хуулийг ноцтой зөрчиж байсан нь тогтоогджээ. Тус хуулийн
- 10.1.1-д “өрсөлдөгчийн болон тvvний бараа бvтээгдэхvvний нэр хvндийг гутаах, эсхvл өрсөлдөгчөө алдагдалд оруулж болохуйц худал, зөрvvтэй буюу гуйвуулсан мэдээ тараах”,
- 10.1.2-т заасан “өөрийн болон өрсөлдөгчийн vйлдвэрийн газар, тvvний байршил, тvvнчлэн бараа vйлдвэрлэсэн арга, хэрэглээний шинж чанарын гол vзvvлэлт, хэрэглэх аргын талаар худал, зөрvvтэй мэдээлэх, эсхvл vнэн байдлыг гуйвуулах зэргээр бусдыг төөрөгдvvлэх”
гэсэн заалтуудыг тус тус зөрчсөн байжээ. Иймээс хуулийн дагуу захиргааны арга хэмжээ авч, мөнгөн торгууль ногдуулсан байна.
Мөн хэрэглэгчдийн дунд “Номин” хөнгөлөлтийн карт гаргаж, онцгой хямдралтай болон бөөний vнээр худалдаалагдаж байгаа бараануудаас бусад бараандаа хөнгөлөлт, бонус тооцно хэмээн сурталчилсан ч картын хэрэглэгчээс ирvvлсэн кассын тооцооны хуудсыг шалгахад зарим бараандаа картын хөнгөлөлт тооцолгvй хэрэглэгчдийг хохироож байсан нь илэрчээ.

Тvvнчлэн “Миний дэлгvvр”-ийн сvлжээнvvдэд Герман улсаас импортлосон 720 мл-ийн шилэн савтай “SPREEWALTDSTOLZ” нэрийн химийн хvчиллэг ихтэй, стандартын шаардлага хангахгvй давсалсан өргөст хэмх худалдаалж байжээ. Энэ нь тус дэлгvvр бараа бvтээгдэхvvнийхээ чанарын доголдол, аюултай шинж ча-нарыг нуун дарагдуулах гэсэн оролдлого ажээ. Иймээс дээрх хууль бусаар бор-луулсан 2024 ширхэг өргөст хэмхийн 4.7 сая төгрөгийн орлогыг хураан авч улсад тушаасан байна.
Энэ мэтээр худалдаа vйлчилгээний компаниуд хэрэглэгчдийг хууран мэхэлж байгааг холбогдох байгууллагууд илрvvлэн хуулийн дагуу хариуцлага тооцдог боловч хэсэг хугацааны дараа дахин хуучин хэвэндээ ордог байна. Эдгээрийг албаны хvмvvс хуулийн дагуу ногдуулах шийтгэл сул байгаатай холбон тайлбарлав.

Б.Даваахvv
Өглөөний сонин

Хятадад “Youtube”-ийг хориглолоо

no_email@coo.mn (nomikoz) — Thu, 26 Mar 2009 22:04:00 +0800

“Google” компанийн эзэмшилд байдаг “Youtube” видео порталь вэбсайтад хандах эрхийг Хятадад хориглолоо. Учир нь тус вэбсайтад цагдаа нар лам нарыг болон түвдүүдийг зодож байгаа бичлэг тавигдсантай холбоотой. Хятадын Засгийн газрын хэвлэлийн төлөөлөгч дээрх бичлэгтэй холбоотойгоор олон сая интернет хэрэглэгчдийн өдөр тутмын хэрэглээ болсон “Youtube” вэбсайтыг зайлшгүй хаах шаардлагатай байсан эсэх талаар ямар нэгэн мэдээлэл өгөөгүй байна.
Хятадын ихэнх бүс нутагт гэнэтхэн л “Youtubе” pyy орох боломжгүй болсон байна. Хятадын Засгийн газраас улс төрийн хувьд зөвшөөрөгдөөгүй агуулгатай вэбсайт, блогийг хааж байсан түүх арвинтай. Дээрх хэрэгтэй холбогдуулан өчигдөр Хятадын Гадаад хэргийн сайд мэдэгдэл хийж “Хятад улс интернэтээс айхгүй” хэмээв.

Дурлалын бөгжний түүхийг та мэдэх үү?

no_email@coo.mn (nomikoz) — Fri, 06 Mar 2009 15:47:00 +0800

Зvрхний амрагтаа бөгж бэлэглэх ёс эртнээс уламжилж ирсэн бөгөөд Римчvvдээс гаралтай юм байна. Анх бөгж гоёлд тооцогддоггvй байсан ба худалдаа наймааны ажил эрхэлдэг гэдгээ харуулахын тулд наймаачид л том том төмөр бөгж зvvдэг байжээ. Эхэндээ жирийн төмөр бөгж зvvдэг байснаа алт, мөнгө зэрэг өнгөт металлаар хийсэн бөгж нь хvнийг чимэглэх vнэт эдлэлийн нэг болон хувирчээ. Римийн хязгаар нутгийн голлууд, германчуудын дунд хуримын бөгжийг дурлалт хосууд анх бие биедээ бэлэглэлцсэн гэдэг.
Энэ ёс XII зуун гэхэд олон vндэстний ёс заншлын шинжтэй болж тvгсэн аж. Гэвч уг бөгжийг зvvсний дараа vнэнч ариун сэтгэлийг умартах, гэр бvлийн тангаргийг зөрчих явдал их байсан учир албан ёсны хуулийг ч гаргаж байсан байна. Хайр дурлал, vнэнч сэтгэлийн бэлгэдэл болсон хуримын бөгж сvvлдээ уран дархчуудын ур чадварыг шалгасан эдлэл болсон төдийгvй дурлалт хvндээ хайраа илчилсэн сэтгэлийн хамгийн том бэлэг болон хувирчээ.

Улмаар хуримын бөгжийг уран дархчууд хvмvvсийн хvсэл сонирхол, шашин шvтлэгт тохируулж, суманд хатгуулсан зvрх, атгалцсан гар, “vхтлээ vнэнч” гэсэн бичиг эсвэл диваажингийн амьдралын дvр зураг гэх зэрэг христос шашны сэдэв бэлгэдлийн шинжтэй зураг дvрсээр чимэглэх болсон аж. Дурлалын бөгжийг ядам хуруунд зvvдэг билээ. Yvний учир нь эртний Египетийн сургаалаар хvний зvрх ядам хуруутайгаа холбоотой байдаг гэж vздэг байсантай холбоотой. Эртний бөө мөргөлийн шинжтэй уг vзэл баримтлалыг христосынхон vгvйсгээгvй тул ядам хуруу нь хуримын гоёмсог бөгжний “эзэн” болжээ. Гэхдээ моодноос ч юм уу, улс төрөөс ч юм уу аль эсвэл нөлөө бvхий хэн нэгний дур зоргоос шалтгаалж хуулиас гадна орших ямар нэгэн зvйл байдаг. Yvний нэгэн адил Английн нэгдvгээр Георгий буюу XVIII зууны эхэн vед хуримын бөгжийг эрхий хуруундаа зvvх нь ердийн vзэгдэл байжээ.
Орчин vед хаана ч цагаан алтыг тvгээмэл хэрэглэж байна. Дашрамд дурдахад алт, платин хоёрын хольцыг цагаан алт гэж нэрлэдэг юм. Хуучин ур хийц, зураг чимэг ихтэй бөгжийг өдгөө vнэт металлаар хийсэн элдэв чимэг зураг зураасгvй гөлгөр гадаргуутай бөгжvvд нэгэнт халжээ. Харин алмаазтай нарийн бөгжvvд нь гэрлэхийн өмнөх сvй тавилцсаны буюу зөвшөөрсний тэмдэг болдог бол хуримлах ёслолын vед зvvх бөгж нь тасархайгvй битvv байх ёстой гэнэ. Энэ нь тасархайтай бөгжний завсраар чөтгөр шулмын хорлол орно гэж vздэгтэй холбоотой. Сvvлийн vед салалтыг харуулах зорилготой бөгж зvvдэг болох төлөвтэй. Сонирхуулахад АНУ-ын Чикаго хотын нөлөө бvхий нэгэн бvсгvй хуримынхаа бөгжийн хэмжээг чигчий хуруундаа таарахаар багасгаж өгөхийг дархны газраас хvсчээ. Ингээд зvvн гарынхаа чигчий хуруунд бөгжөө зvvж, өөрийг нь сонирхсон хvнд “Би нөхрөөсөө салсан. Одоо чөлөөтэй” гэдгээ мэдэгдсэн гэнэ билээ.

Инфляци гэж юу вэ?

no_email@coo.mn (nomikoz) — Fri, 06 Mar 2009 15:41:01 +0800

Инфляци гэдэг нь тухайн улс оронд үйлдвэрлэсэн бүтээгдэхүүн, үйлчилгээний хэмжээнээс гүйлгээнд байгаа мөнгөний хэмжээ хэтэрсэн нөхцөлд үүсдэг мөнгөн ханшийн үнэгүйдэл юм. Инфляци нь үнийн хэт өсөлтөөр илэрдэг бөгөөд түүнийг хэмжихдээ жилийн хэрэглээг тодорхойлж чадах багц бүтээгдэхүүн, үйлчилгээний үнийн өсөлтөөр тодорхойлдог. Үнийг дээрээс (засгийн газраас) хатуу тогтоовол бараа үйлчилгээний хэмжээ хомсддог, хатуу үнийг чөлөөлбөл бүтээгдэхүүний үнэ өсч инфляци хүчтэй явагдаж эхэлдэг.

Инфляцийн түвшин нь эдийн засаг хөгжих тогтворжих эс тогтворжихын гол нөхцөл учраас үүнийг засгийн газрууд эдийн засаг, нийгмийн бодлогынхоо гол бүрдэл болгон байнга анхаарч байдаг. Монгол улс зах зээлийн тогтолцоонд шилжих үеэс үнийг чөлөөлж, инфляцийн үзэгдэлтэй анх тулгарч, тэр тухай ойлголт нь гүнзгийрэн, улмаар түүнийг хязгаарлах, бууруулах бодлого явуулсан. Инфляци нь 2 үндсэн шалтгааны улмаас үүсдэг. -эрэлтээс үүдэлтэй -нийлүүлэлтээс үүдэлтэй гэж ангилдаг. Эрэлтээс үүдэлтэй инфляци гэдэг нь хүн ам, айл өрхийн өсөн нэмэгдэж буй төлбөрийн чадвартай эрэлтээс санал болгосон үйлдвэрлэл, үйлчилгээний тоо хэмжээ хоцрох явдал юм. Энэ үед дэлгүүрийн лангуу хоосрох, хүмүүс ямар ч хамаагүй барааг авч “дарах” явдал илтэд ажиглагддаг. Нийлүүлэлтээс үүдэлтэй инфляци гэдэг нь үйлдвэрлэл, үйлчилгээний зардал ихсэх эсвэл тэдгээрийн нийлүүлэлтийн механизм гажилттай болсноос үүдсэн инфляци юм. Энэ үед үйлдвэрлэлийн цалин, үндсэн түүхий эдийн үнэ “огцом” өсөх үндсэн дээр бүтээгдэхүүн, үйлчилгээний өртөг нэмэгдсэнээс үүсэлтэй инфляцийг бий болгодог. Инфляцийг үнийн индексээр хэмждэг. Тухайн жилийн инфляцийн хурдацыг тооцохдоо энэ жилийн үнийн индексээс өнгөрсөн жилийн үнийн индекийг хасаад гарсан зөрүүг нь өнгөрсөн жилийн үнийн индекст харьцуулж хувиар илэрхийлнэ. Инфляцийг өсөлтийн түвшингээр нь: • Хэвийн (жилийн үнийн өсөлт 10%-иас хэтрэхгүй) • Өндөр (жилийн үнийн өсөлт 10-200%) • Хэт (жилийн үнийн өсөлт 200%-иас дээш) гэж гурав хуваана. Зах зээлийн тогтолцоо тогтворжсон үед эдийн засаг дахь инфляци жилдээ 10%-ийн дотор хэлбэлзэж байдаг бөгөөд үүнийг эдийн засагчид хэвийн гэж үздэг. Инфляцид нөлөөлдөг хүчин зүйл: 1. Инфляци ба орлого Үүнтэй холбогдон нэрлэсэн ба бодит орлого гэж бий болно. Нэрлэсэн орлого гэдэг нь хүмүүсийн цалин хөлс, рент, хүү зэрэг ашгийн хэлбэрээр авч буй мөнгөн орлого буюу мөнгөний тоо хэмжээг хэлнэ. Бодит орлого гэдэг нь нэрлэсэн орлогоор худалдан авч байгаа бараа үйлчилгээний тоо хэмжээ түүний худалдан авах чадварыг хэлнэ. 2. Инфляци ба зээлийн хүү Энэ хоёр хоорондоо маш хүчтэй хамааралтай. Инфляци зээлийн хүү хоёрын хоорондын хамааарлыг Фишер судалсан. Фишерийн тэгшитгэлээр инфляцийн хувьд 1% өсөхөд түүнийг дагаад зээлийн хүүгийн түвшин 1% дээшилнэ. Үүнтэй холбогдон бодит ба нэрлэсэн зээлийн хүү гэж гарч ирдэг. Инфляци үүсэх шалтгаан олон боловч хамгийн тоймтой нь хүн амын худалдан авах чадварын цочмог өөрчлөлт, хэрэглээний зүйлсийн хомсдол, аж ахуйн нэгжүүдийн хэвийн үйл ажиллагаа алдагдах, цаасан мөнгийг гүйлгээнд ихээр гаргах, бараа үйлчилгээний үнэ, цалин үндэслэлгүй өсгөхтэй холбоотой юм. Ер нь инфляци өсөх нь бизнесийн орчин муудах, хүмүүсийн төлбөрийн чадвар доройтох, ядуурал, ажилгүйдэл өсөх, эдийн засгийн өсөлт буурах, улмаар зогсох сөрөг үр дагавартай байдаг. Ажилгүйдэл, Инфляци нь тухайн улсын эдийн засагт сөрөг нөлөө үзүүлдэг төдийгүй ард түмний амьдралд ч нөлөөлдөг байна. Иймээс ч ямарч улсын эдийн засагт тодорхой хэмжээгээр байж байдаг зүйл юм. Монгол орон зах зээлийн тогтолцоонд шилжиж, бүх юм хувийн хэвшилд хэвшилд шилжсэнээр үйлдвэрлэл унаж, хэт инфляцид автагдсан юм. Судалгаанаас үзэхэд үйлдвэрлэл унаж, ҮНБ хамгийн бага байсан үеүдэд инфляцийн түвшин маш өндөр байжээ. Манай орны хувьд экспорт нь импортоосоо ямагт бага байгаа нь дотоодын үйлдвэрлэл бага байгаа төдийгүй зээлийн хүүгийн түвшин өндөр байгаатай холбоотой юм. Иймд дотоодын жижиг, дунд үйлдвэрлэлийг сэргээж, зээлийн хүүгийн түвшинг бууруулах бодлого явуулах нь зүйтэй юм.

Инфляци гэж юу вэ?

no_email@coo.mn (nomikoz) — Fri, 06 Mar 2009 15:41:00 +0800

ЕСӨН НАСТАЙ ХҮҮ НОМ БИЧЖЭЭ

no_email@coo.mn (nomikoz) — Fri, 12 Dec 2008 10:39:00 +0800

Америкийн 10 настай Алек Гривен гэдэг хүү "Охидуудтай хэрхэн харьцах вэ" гэсэн нэртэй ном бичжээ гэж "Нью-Йорк пост" сонинд мэдээлсэн байна. Эхлээд энэ гарын авлагыг гараар бичиж, сургуулийн номын яармаг дээр худалдаж байжээ. Гэвч удалгүй "ХарперКоллинс" хэвлэлийн газар Алекийн номыг хэвлэхээр шийдвэрлэсэн байна.
                Дөрөвдүгээр ангид сурдаг Алек охидуудтай хэрхэн зөв харьцах тухай гарын авлагадаа: дажгүй харилцаа тогтоохыг хүсч буй хөвгүүд эелдэг, анхаарал халамжтай, аятайхан үг хэлж чаддаг байх ёстой гэж бичжээ. Охидуудтай ярилцаж байхдаа өөрийгөө магтаж, уруу царайлж болохгүй гэж тэр бас онцлон дурдсан байна. Үүнээс гадна үсээ самнаж, аятайхан хувцаслаж байхыг 46 хуудас номыг зохиогч хөвгүүдэд зөвлөж байна.
                Энэ бүхнээс гадна олонхи хөвгүүн байнгын найз охинтой байх ёстой гэж Алек бичжээ. Сайхан охидыг танихад маш хялбархан, юу гэвэл тэд үргэлж сайхан хувцаслаж, ээмэг болон чимэг зүүдэг гэж тэр дурдсан байна. Гэвч олонхи сайхан охин хөвгүүдтэй харьцахдаа тун хүйтэн хөндий байдгийг тэр уншигчдад анхааруулжээ.
                Өөрийнх нь үе тэнгийн олон хөвгүүн охидтой хэл амаа олж чадахгүй байгааг байнга хардаг учир Алек "Охидуудтай хэрхэн харьцах" тухай ном бичихээр шийдвэрлэсэн байна. Одоогоор хэнтэй ч уулздаггүй, өөрийгөө хэтэрхий жаахан байна хэмээн үзэж байгаагаа гарын авлага бичигч бас дурджээ. "Болзоо бол том хүмүүс, 15-16 нас хүрсэн хөвгүүдийн ажил мөн" гэж Алек тэмдэглэсэн байна.

Уотергейтийн дуулиант явдлын тухай хүүхдийн номоо саяхан бичиж дуусгасан Алекийн ярьснаар, тэр том болоод жинхэнэ зохиолч болохоор мөрөөдөж байгаа ажээ. Ном бичих хоорондоо тэр археологи юмуу эртний судлалаар оролдох бодолтой байгаа гэнэ.

КОМПЬЮТЕРЫН ХУЛГАНА 40 НАС ХҮРЭВ

no_email@coo.mn (nomikoz) — Fri, 12 Dec 2008 10:34:00 +0800

ЛОНДОН. Компьютерын гадна байдаг хамгийн нэртэй төхөөргүүдийн нэг болох хулганы 40 жилийн ойгоор мэргэжилтнүүд өч төчнөөн өөр арга хэрэгсэл байгаатай холбогдон түүнийг хэрэглээнээс хасах хэрэгтэй биш үү хэмээн бодоцгоож байна.
    1968 оны 12 дугаар сарын 9-нд эрдэмтэн Дуглас Энгелбарт Сан-Франциско хотод компьютерын бага хурал дээр бусад шинэ бүтээлийн хамт хулганы хамгийн анхны загварыг үзүүлжээ. Уг төхөөрөг нэн энгийн харагдаж байсан бөгөөд энэ нь компьютерын дэлгэцэн дээр курсорыг удирддаг нарийн утас бүхий жижигхэн дугуйнуудтай модон шоо байжээ. Тэр хулганыг гурван жилийн өмнө хийсэн бөгөөд түүнийг компьютертай холбодог нарийн утас нь хулганы сүүлийг санагдуулж байсан учираас ийм нэрлэсэн байна.
    "Бидний бүтээгдэхүүн компьютерын технологийн хөгжилд шинэ алхам хийж боломж олгоно гэдгийг бид мэдэж байсан юм. Үзүүлж дууссаны дараа нам гүм болж, харин дараа нь танхимд суусан бүх хүн босч, алга ташиж билээ" гэж анхны хулганы инженер Билл Инглиш дурсан ярьжээ.
    1981 онд "Ксерокс" компани компьютерын "Эппл" системийн хамтаар хулганыг худалдаанд анх удаа гаргасан байна. Гэвч 1984 онд өөрийн "Макинтош" системийн хулгана үйлдвэрлэх патент худалдан авсан "Эппл" концернын ачаар жинхэнэ энэ төхөөрөгч гарч ирсэн юм. "Майкрософт" компани хулганыг өөрийн "Виндоус" системд зориулан сонгож авсаны дараа хулгана худалдаанд олноороо гарчээ.
    Гэвч эрчимтэй хөгжиж буй компьютерын технологи урьд нь онцгой нэр хүндтэй байсан хулганыг тэргүү-лэгчийн байр сууринаас аажимаар шахаж байна. Одоо улам олон нөүтбүк жишээ нь сенсорын хавтгаалжтай болсон нь элдэв нэмэлт төхөөрөггүйгээр ажлаа хийх боломжийг хэрэглэгчдэд олгож байгаа юм.
        Гэвч компьютерын хулганы эрин дуусах яагаа ч үгүй гэдэгт Билл Инглиш итгэлтэй байна. "Энэ төхөөрөг нь ашиглахад маш хялбар учир бас удаан хугацаагаар хэрэглэгчдэд эрэлттэй байх болно. Хулганыг элдэв илүү дутуу зардалгүйгээр маш хялбархан сольж болно" гэж мэргэжилтэн тэмдэглэжээ.

Он гарсаар 15421 гэмт хэрэг үйлдэгджээ

no_email@coo.mn (nomikoz) — Fri, 12 Dec 2008 10:19:00 +0800

Охид бүсгүйчүүдийг дамлан худалдаалах, улмаар хил давуулан биеийг нь үнэлүүлэх гэмт хэрэг сүүлийн жилүүдэд улам бүр нэмэгдэх хандлагатай байна. Энэ төрлийн гэмт хэргийн арга хэлбэр улам бүр нарийсч зохион байгуулалтын чанартай болж байгаа нь хууль хяналтынхныг түгшээх болсон билээ. Хүн худалдаалах гэмт хэргийн золиосонд өртөн бие эрхтэн сэтгэл санаагаараа хохирч байгаа хүмүүсийн тоо жилээс жилд нэмэгдсээр байна. Хүн худалдаалах гэмт хэрэг улам бүр боловсронгуй болж зохион байгуулалтын чанартай болж байгаа нь энэ төрлийн гэмт хэргийг таслан зогсооход улам бүр хүндрэлтэй болж байна гэсэн үг юм.
Сүүлийн хоёр жилд 13 хэрэг гарсны нэгд нь л Эрүүгийн хуулийн 113.3-аар ял оноосон байна.

Хар тамхины дараа орох хэмжээний ашиг олдог бизнес болж хувирсан хүний наймаатай тэмцэх нь дэлхийн улс орнуудын өмнө тулгамдсан асуудал болоод буй.

Олон улсын хөдөлмөрийн байгууллага, НҮБ-ын ажлын хэсгийн хийсэн судалгаагаар өдгөө дэлхийн өнцөг булан бүрт 12 сая хүн боолчлогдож байгаа агаад 2.4 сая хүнийг хил давуулан худалджээ. Жил бүр дөрвөн сая хүн энэ гэмт хэргийн хохирогч болдог, үүнээс "Эрх чөлөөний орон" гэгдэх АНУ-д жилдээ 17500 хүн худалдагддаг байна. Хамгийн харамсалтай нь 5-15 насны хоёр сая охиныг бэлгийн мөлжлөгөөр ашигладаг гэсэн баримт бий. Өөрөөр хэлбэл, манай улсын хүн амаас 1.5 дахин олон хүүхэд, эмэгтэйчүүдийг ганцхан жилд хил давуулан худалдаж байна. Хүний наймаачдын жилийн орлого 35 тэрбум ам.доллараас давдаг аж. Сүүлийн үед жил ирэх тутам хүний наймааны сүлжээ газар авч, энэ төрлийн гэмт хэрэгт эмэгтэйчүүд, хүүхдүүд татагдан орох болсон байна. Өөрөө хүний наймааны хохирогч болж байсан эмэгтэйчүүд эргээд ийм гэмт хэрэг үйлдэх нь ихэсчээ. Хүүхдүүдийн хувьд золиос болох хүний талаар мэдээлэл өгдөг гэнэ. Ийнхүү хүн худалдах гэмт хэрэг өдрөөс өдөрт аюулын харанга дэлдэж буй. Энэ ч утгаар хүний наймааг орчин үеийн боолчлол хэмээн нэрлэх болжээ.

Манай улсын хувьд хүний наймаа бодит аюул болоод байгаа. Хоёр Монгол эмэгтэйг өндөр цалинтай ажилд зуучилж өгнө хэмээн Югославт аваачиж худалдсан Максим гэгчийн хэргийг 2005 онд шүүсэн нь энэ төрлийн хэргийг шүүхээр шийдсэн анхны тохиолдол юм. Үүнээс хойш хүн худалдах гэмт хэрэг 100 гаруй гарчээ. Хамгийн сүүлийн баримтаар он гарсаар манай улсад 15421 гэмт хэрэг бүртгэгдсэний найм нь хүн худалдаалах гэмт хэрэг. Мөн энэ оны эхний 11 сарын байдлаар улсын хэмжээнд 214 хүн сураггүй алга болсны 81 нь эмэгтэй түүний 30 нь бага насны хүүхдүүд ажээ. Гэхдээ эдгээр эмэгтэйчүүдийн 71 нь олдож, ес нь өнөөг хүртэл сураггүй хэвээр байна. Тэд хүн худалдах гэмт хэргийн золиос болсон байхыг үгүйсгэх аргагүй. Монголоос охид, эмэгтэйчүүдийг Хятад, Макао, Япон, Солонгос, Югослав, Хонконг, Европын орнууд руу гаргаж худалддаг гэмт бүлэглэлд ихэвчлэн хятад, солонгос, монгол иргэд байдаг гэнэ.

Тэр дундаа хятадууд монгол охидыг хил давуулан худалдахдаа гаршсан гэсэн мэдээлэл ч бий. Хүний наймаачдын "өндөр цалин, хангалуун амьдрал" амласан сайхан үгэнд хууртах охид харамсалтай нь олон болж. Зүгээр сууж байгаад их мөнгөтэй болох, хэн нэг сайхан сэтгэлт хүн гэнэт хүрч ирээд хангалуун амьдруулах юм шиг санадаг гэнэн итгэмтгий охид, бүсгүйчүүд өгөөшинд орохдоо амархан. Өнөөдөр манай улс хүний наймааны нийлүүлэгч, дамжуулагч орон болж хувираад байгааг хэн хүнгүй хүлээн зөвшөөрдөг. Тэгсэн хэрнээ өнөөх л өндөр цалин, сайхан амьдрал амласан зарууд ямар ч хяналтгүй урссаар, энэ хэмжээгээр охид, эмэгтэйчүүд хил даван одсоор байна. Хууль хяналтынхны хамар дор л хүний наймаа газар авч, ил цагаан хохирогчдоо уургалж буй.

Уг нь бусад улс оронд хүн худалдах гэмт хэрэг үйлдсэн нэгнийг торгоод явуулдаггүй, ялын бодлого нь хорих. Олон улсын хэмжээнд энэ төрлийн гэмт хэрэг үйлдэгчдэд торгох ял байж болохгүй гэж үздэг аж. Гэтэл манай Эрүүгийн хуулийн 113.1-д "Ашиг олох буюу мөлжих зорилгоор хүн худалдаалахдаа хүч хэрэглэсэн, хүч хэрэглэхээр заналхийлсэн, хууран мэхэлсэн, эмзэг байдлыг нь далимдуулсан, түүнчлэн бусдыг элсүүлсэн, тээвэрлэсэн, дамжуулсан, орогнуулсан, хүлээн авсан бол хөдөлмөрийн хөлсний доод хэмжээг 51-250 дахин нэмэгдүүлсэнтэй тэнцэх хэмжээний төгрөгөөр торгох эсвэл таван жил хүртэл хорих ял шийтгэнэ" гэжээ. Торгоод явуулна эсвэл хорино гэсэн энэ заалтын "ачаар" хэчнээн гэмт этгээд ялаас мултарсан бол. Иймээс хуулийн заалтыг өөрчлөх, хариуцлага, ялыг чангатгах шаардлагатай юм. Гэхдээ хамгийн гол хүний наймаатай тэмцэхэд дан ганц хууль хяналтын байгууллага, эсвэл төрийн бус байгууллага ажиллаад төдийлөн үр дүнгүй гэдгийг хэлэх хэрэгтэй. Хамгийн гол нь эцэг эхчүүд үр хүүхэддээ хараа хяналттай байж, охид бүсгүйчүүд маань хүний наймааны золиос болохоос сэрэмжилж байх нь чухал. Ингэж байж нийгэмд үнэлж барашгүй их гарз авч ирж байгаа хүний наймааны асуудлыг таслан зогсоож чадна.

Монгол бүсгүйчүүдийг 3500 ам.доллараар "борлуулдаг" харь эрийг төрхөмд нь буцаалаа

no_email@coo.mn (nomikoz) — Fri, 12 Dec 2008 10:17:00 +0800

БНСУ-ын иргэн Юу Сунг манай хууль хяналтын байгууллагынхан саатуулан шалгаж байгаад өчигдөр нутаг буцаалаа. Түүнийг Монгол Улсад дахин нэвтрэх эрхгүйгээр албадан гаргаж буй юм.

Тэрбээр өнгөрсөн сард манай улсад жуулчны 30 хоногийн визээр орж ирсэн аж. Энэ хугацаандаа охид, хүүхнүүдийн "ангуучлалд" гарч Болор хэмээх охиныг БНСУ руу гаргах гэж байхад нь хууль хяналтынхан баривчилжээ. Юу Сунг өмнө нь Монголд иймэрхүү ажлаар дөрвөн удаа ирж, охидыг нутаг нэгтнүүддээ "бэр" буулгасан болох нь тогтоогджээ. Эх сурвалжийн мэдээлж буйгаар эл солонгос эр өмнө нь дөрвөн бүсгүйг БНСУ руу авч явсан гэдгээ хүлээсэн байна.

Харин манай хууль хяналтынхан түүнийг дөрвөөр тогтохгүй эмэгтэйг авч явсан байж болзошгүй хэмээн тааварлаж буй юм. Гэр бүл зуучлалын нэрээр охидыг худалддаг сэжүүр хууль хяналтынханд бас олджээ. Учир нь Болорыг "БНСУ-д аваачин өндөр цалинтай ажилд оруулж өгнө" хэмээсэн гэнэ. Хууль хяналтынханд болохоор Юу Сунг "Гэр бүл болоход нь зуучилна" гэж Болорт хэлсэн байна. Хуулийнхан Болорын мэдүүлгээс үндэслэн түүнийг ийнхүү гэр бүл зуучлал болон хүний наймааны хэрэгт сэжиглэн шалгажээ.

Юу Сунг 1964 онд төрсөн. Эхнэр хоёр хүүхэдтэй, эцэг эхтэйгээ амьдардаг аж. Хоёр жилийн өмнө анх Монголд хөл тавьсан бөгөөд БНСУ-д хараар ажиллаж байсан монгол залуугийн урилгаар ирж байжээ. Ирсэн даруйдаа Пак хэмээх нутаг нэгтэнтэйгээ танилцан түүнээс монгол бүсгүйчүүдийг өөрийн орны орлого багатай эрчүүдтэй гэр бүл болоход нь зуучлан мөнгө олох хялбар аргыг овжноор ашиглах санаа төржээ.

БНСУ-д буй нутаг нэгтнүүддээ "Монгол бүсгүйтэй суух сонирхолтой эр байна уу" гэсэн зар тараадаг байсан хэмээн мэдүүлжээ. Монгол эхнэртэй болохыг хүссэн нутаг нэгтнээсээ зуучлалын мөнгө хэмээн 3500 ам.доллар авдаг байсан аж. Гэхдээ дээрх зараа найз нөхдийн хүрээнд түгээдэг байсан тухайгаа мөрдөн байцаагчид ярьжээ. Тэр Алтан, Оюун, Сувд гэх нэртэй таван бүсгүйг БНСУ-д аваачсан гэдгээ хүлээн зөвшөөрсөн гэнэ. Гэхдээ түүний зуучлалаар Солонгосыг зорьсон охид хүнтэй суусан, хүний наймааны золиос аль нь болсныг холбогдох байгууллагынхан тогтоож чадаагүй бололтой. Манай улсын охид, бүсгүйчүүд сүүлийн жилүүдэд гадаадын иргэдтэй гэр бүл болох явдал ихэсч буй. 1998-2008 онд нийтдээ 5286 хүн гадаадын иргэдтэй гэр бүл болсон байна. Үүнээс 3500 нь БНСУ-ын иргэнтэй суужээ. Энэ оны эхний арван сарын байдлаар л гэхэд 489 иргэн тус улсын иргэнтэй гэр бүл болсон байна. Манай Иргэний бүртгэл мэдээллийнхэн гэр бүл болох зөвшөөрлийн холбогдох бичгийг өгөхдөө зөвхөн тухайн хүний саналыг харгалзан үзэдгээс өөр ямар нэгэн шалгуур тавиад байдаггүй аж. Тийм болохоор БНСУ- руу "хадамд" гарсан гэх бүртгэлтэй охид, бүсгүйчүүдийн хэд нь жинхэнэ "бэр" болж хэд нь хүний наймааны золиос болсныг таахын аргагүй. Энэ бол бодит тоо.

Гэхдээ энэ олон тооны цаана ямар нэгэн ноцтой хууль бус үйлдлүүд бий юм биш биз гэсэн бодол өөрийн эрхгүй төрж буй юм. Магадгүй тэд бүгд хадамд гарсан байж болох. Гэхдээ БНСУ руу хөвөрч буй охидын урсгалд өнөөдөр мэргэжлийн байгууллагын хөндлөнгийн хяналт тавьж, бүр цаашилбал төрийн бодлогын хэмжээнд анхаарах зайлшгүй шаардлагатай болоод байгааг энэ сэдвээр албаны хүмүүстэй уулзаж, бишгүй хөндөж байсан. Мөрдөн байцаалтын явцад солонгос эр гэр бүл зуучлалын бизнес эрхлээд зогсохгүй, зарим монгол охидыг "БНСУ-д цалин өндөртэй ажилд оруулна" гэж хэлэн өөрийгөө БНСУ-д жижиг, дунд үйлдвэрлэл явуулдаг ажил олгогч хэмээн итгүүлдэг байсан баримт нэмж олдсон байна. Харин эл хэргээ Юу Сунг хүлээн зөвшөөрөөгүй бөгөөд өөрийгөө зөвхөн гэр бүл зуучлагч гэжээ.Үнэндээ тэрбээр эх орондоо жижиг, дунд үйлдвэрлэл эрхэлдэг эзэн бус барилгын компаниудад цагаар ажилладаг жирийн нэгэн болохыг тогтоогоод байна. Хууль хяналтынхан түүнийг шалгах явцад манай улсаас ямар нэгэн хохирогч гараагүй тул түүнийг Монгол Улсын Гэр бүлийн тухай хуулийг зөрчсөн хэмээн нутаг буцаасан юм. Хэдийгээр гэр бүл зуучлалын хөлсөнд захиалагч талаас 3500 ам.доллар авсан гэж буй ч түүний эл үйлдлийг манай улсын нутаг дэвсгэрт болоогүй хэмээн хуулийнхан нутаг буцаах шийдвэр гарган дахин Монгол Улсын хилээр нэвтрүүлэхгүй байхаар ийнхүү тогтсон байна. Хууль хяналтынхны ярж буйгаар гадаадын иргэдтэй монгол бүсгүйчүүд суулаа гэхэд заавал хүнээр зуучлуулаад байдаггүй. Сүүлийн үед зуучлалын шугамаар гэр бүл бологсдын гадаад урсгал нэмэгдээд буй нь ямар нэгэн хууль бус явдалтай холбон үзэхээс өөр аргагүй болсныг дээрх тоо давхар харуулж буй юм. Хэдэн жилийн өмнө хуучин "Од" кинотеатрын байранд "БНСУ-д өндөр цалинтай ажилд зуучилж өгнө" хэмээн Пак Юү гэх солонгос эр ирсэн охид, бүсгүйчүүдээс зургийг нь авч, худал үнэн анкет бөглүүлэн нутаг руугаа гаргаж хууль бус бизнесийн зорилгоор ашиглах гэж байсныг нь тухайн үед цаг алдалгүй хууль хяналтынхан илрүүлж байсан удаатай.

Манай улсад амьдарч буй солонгос иргэдийн дийлэнх нь өнөөдөр нутаг орондоо эрэн сурвалжлагдаж буй, хөрөнгө оруулагч нэрээр Монголд бүгэж, баар саун төдийхөн ажиллуулж, монголчуудын мөнгөөр хөнгөхөн баяжиж буйг бид санахад илүүдэхгүй. Дэлхий улс орнууд хил дамжуулан хүн худалдаалах гэмт хэргийн эсрэг нийтээр тэмцэж, үүнээс болгоомжлохыг сануулсаар байтал "Өөрийн хүсэлтээр гадаадын иргэдтэй гэр бүл болж байгаа юм аа" гээд энэ асуудалд хайнга хандаад суух биш гадаадад гарсан хойно нь ч хяналт тавихад яагаад болохгүй гэж. Тэгэхийн тулд манай улс Элчин сайдын яамдуудтай биш бил үү. Заранд хууртдаг гэнэн томоогүй охид эх орондоо эрхэлсэн ажилгүй нэг солонгос эрийн шуналаар 3500 ам.доллар хүрлээ. Энэ бусдын гар дамжин худалдагдах эхлэл биш гэж үү.